Fransız dergiden Cezayir analizi! Erdoğan kazandı...Cezayir’in, Fransız sömürgeciliğini “devlet suçu” olarak tanımlayan yasayı kabul etmesi uluslararası kamuoyunda geniş yankı uyandırdı.
Fransız dergiden Cezayir analizi! Erdoğan kazandı!
Fransa merkezli Le Point dergisi, Cezayir Meclisi’nin oy birliğiyle kabul ettiği bu kararı, bölgesel güç dengeleri ve uluslararası ilişkiler bağlamında değerlendirerek “Cumhurbaşkanı Erdoğan kazandı” başlığıyla gündemine taşıdı.
Cezayir Meclisi tarafından kabul edilen yasa, Fransa’nın 1830-1962 yılları arasındaki sömürge dönemini suç kapsamına alıyor. Yasa kapsamında Fransa’dan resmi özür dilenmesi, tazminat ödenmesi ve sömürge döneminde yağmalanan malların iade edilmesi talep ediliyor. Ayrıca sömürgeciliği öven yazı, konuşma veya yayınlara yönelik ağır cezalar öngörülüyor. Bu yönüyle yasa, yalnızca sembolik bir adım olmanın ötesinde hukuki ve siyasi sonuçlar doğurabilecek nitelikte görülüyor.
Le Point: Bu karar yalnızca tarihsel bir yüzleşme değil
Le Point dergisi, Cezayir’in attığı bu adımı sadece geçmişle yüzleşme olarak değerlendirmedi. Dergiye göre karar, Fransa ile Türkiye arasında uzun süredir devam eden nüfuz mücadelesinin de önemli bir parçası. Haberde, Türkiye’nin son yıllarda Cezayir ile ekonomik, kültürel ve diplomatik ilişkilerini güçlendirdiğine dikkat çekilerek, Ankara’nın bölgede etkisini artırdığı vurgulandı.
Analizde, Türkiye’nin sömürgecilik karşıtı söylemlerle özellikle Mağrip bölgesinde sembolik olarak “sömürgeciliğin mağdurlarının sesi” konumuna geldiği ifade edildi. Bu durumun, Fransa’nın Kuzey Afrika ve Avrupa’daki etkisini dengeleyen bir unsur olarak öne çıktığı belirtildi. Le Point, Cezayir’in talepleri ve Türkiye’nin bölgedeki aktif rolü nedeniyle Paris’in diplomatik anlamda sıkışıklık yaşadığını ve bölgesel dengelerin hızla değiştiğini yazdı.
Fransa’nın Cezayir geçmişi yeniden gündemde
Cezayir, Fransa’nın 1830’da başlayan işgaline karşı 1 Kasım 1954’te bağımsızlık mücadelesini başlattı. Yaklaşık 8 yıl süren ve son derece kanlı geçen bu süreçte, çok sayıda sivil hayatını kaybetti. 1962 yılında bağımsızlığını kazanan Cezayir’de, sömürge döneminin izleri hâlâ toplumsal hafızada canlılığını koruyor.
İnsan hakları örgütleri ve tarihçiler, Fransa’nın sömürge döneminde Cezayirlilere yönelik katliamlar gerçekleştirdiğini, yüz binlerce kişinin zorla yerinden edildiğini belirtiyor. Cezayir İnsan Hakları Savunma Birliği, bu dönemde yaklaşık 10 milyon kişinin hayatını kaybettiğini ileri sürüyor. Buna karşın Fransa, Cezayir’deki sömürgeci uygulamalarını resmen “devlet suçu” olarak tanımış değil.
Cezayir’de her yıl 18 Şubat, Fransa sömürgesine karşı verilen mücadelede hayatını kaybedenlerin anısına Ulusal Şehit Günü olarak anılıyor. Kabul edilen yeni yasa ise, bu tarihsel hafızanın hukuki ve siyasi düzleme taşınması açısından dönüm noktası olarak değerlendiriliyor.
Cezayir’in attığı bu adımın Fransa-Cezayir ilişkilerini nasıl etkileyeceği ve bölgedeki güç dengelerine ne yönde yansıyacağı ise önümüzdeki süreçte daha net ortaya çıkacak.
Cezayir, Fransa, sömürgecilik, Le Point, uluslararası analiz, Türkiye, Erdoğan, Afrika, Mağrip, dış politika
Büyük Sivas Haber – Sivas Haberler
